Ö:: کولتوورو ئاین بێشکه‌ی منداڵیی یه‌ به‌ گه‌وره‌یی .. !!

نووسینی: م . حه‌مید عه‌زیز

کولتوورو ئاین قاڵبه‌.. قاڵبی جوان و قاڵبی ناشرین. مرۆڤ له‌ منداڵی یه‌وه‌ له‌ چ کولتوورێک و چ ئاینێک گه‌وره‌ بوو بێت قاڵبی ئه‌و هه‌واو سیستمه‌ ده‌گرێت. کولتوورو ئاین هه‌م چه‌پکێ گووڵ و به‌خته‌وه‌ری یه‌ هه‌م که‌له‌پچه‌ی ده‌ستی هۆشمه‌ندانه‌. لادان له‌ کولتوورو ئاین زۆر جار خراپ و زۆرجاریش ده‌بێته‌ هه‌وێنی پێشکه‌وتن و ژیان و تایبه‌تمه‌ندی پاراستن که‌ مافی مرۆڤه‌کان خۆیانه‌. مرۆڤ و مرۆڤایه‌تی به‌گشتی گووناهیان نی یه ئه‌گه‌ر به‌منداڵی مێشک شۆرییان ( غسل الدماغ ) بۆ کرابێ و دووایش پڕکرێ له‌ هه‌موو باسه‌ چاک و خراپه‌کان یان شته‌ جوان و ناشرینه‌کان یان باوه‌ڕه‌ ڕاست و ئه‌فسانه‌یی یه‌کان . گه‌وره‌ترین هه‌ڵه‌ش ئه‌وه‌یه‌ که‌ مرۆڤ ئاین و کلتووری خۆی به‌ڕاست بزانێ و هی خه‌ڵکی تریش به‌هه‌ڵه‌ له‌ قه‌ڵه‌م بدات . ئه‌گه‌ر وابوو بێ یه‌ک و دوو ئه‌و مرۆڤه‌ ناحاڵی و شۆڤێنی و ترسناکه‌ . له‌ ووتار یان له‌ نووسێنێکی ترمدا که‌ باسی شۆڤێنی یه‌تی ووڵاتی تورکیا ده‌که‌م به‌رامبه‌ر به‌ کوردان.. دێڕێک هه‌یه‌ له‌ ووتاره‌که‌دا لای خۆم جوانه..‌ نووسیومه‌: ( ئه‌گه‌ر ئازادی و نرخاندن پیشانی خه‌ڵکی بده‌یت.. ئه‌وانیش جوانی و گه‌وره‌ییت ده‌بینن ) . که‌واته‌ وایه‌ تۆ چۆن سه‌یری خه‌ڵکی بکه‌یت.. تۆ خۆت وایت.!. که‌واته‌ مرۆڤ گه‌وره‌یه‌و شایسته‌ی هه‌موو نرخاندن و جوانی و گه‌وره‌یی یه‌که‌ چونکه‌ ژیرترین و به‌هه‌ستترین بوونه‌وه‌ره‌ له‌سه‌ر زه‌ووی به‌ڵام زمانی ژیانی لێ تێک داوه‌ ناهێڵێ خۆشه‌ویستی بکات. ئاده‌میزاد ئازاری زۆره‌ یه‌ک له‌و ئازارانه‌ی ئه‌وه‌یه‌ که‌نازانێت له‌کوێووه‌ هات و بۆ کوێ ده‌چێ که‌ زانای مه‌زن خیام ده‌ڵێ ..!. ئێمه‌ وه‌ک و هه‌ستێکی مرۆیی خوێنمان ده‌جوڵێ بۆ مرۆڤێکی که‌م ئه‌ندام که‌چی که‌ڕو لاڵێک زیاتر عه‌شق بازی و خۆشه‌ویستی ده‌زانێ .

دێینه‌وه‌ سه‌ر بابه‌تی کولتوورو ئاین بۆ نمونه‌ دوو مرۆڤی گه‌وره‌ی موسوڵمان و مه‌سیحی بێنه‌ سه‌یر ئه‌که‌یت.. نه‌ موسوڵمانه‌که‌ گۆشتی به‌راز ده‌خوات، نه‌ مه‌سیحی یه‌که‌ش ده‌چێت بۆ حه‌ج ..!. له‌هه‌مان کاتدا هه‌م حه‌جه‌که‌ ماڵی خوایه‌و هه‌م به‌رازه‌که‌ش خوا دروستی کردووه‌، به‌ڵام بێ بیرکردنه‌وه‌و بێ وه‌ستان‌ ئه‌و کاره‌ ناکه‌ن، چونکه‌ به‌ منداڵی ئه‌و یاسایه‌ چه‌سپ بووه له‌ مێشکیاندا‌. له‌مرۆڤی دیندارو به‌تایبه‌ت موسوڵمان ترسنۆکی یه‌ک و به‌رژه‌وه‌ندێک هه‌یه‌ ئه‌گه‌ر به‌هه‌شت نه‌بێت خۆیشی نازانێ بۆو چی یه‌..؟. چونکه‌ ئه‌گه‌ر بڵێت به‌ڵێ ئه‌زانم ئه‌بێ بڵێت ترسنۆکی یه‌. چونکه‌ له‌و موسوڵمانه‌ وایه‌ ته‌نها مه‌شروب و گۆشتی به‌راز حه‌رامه‌، به‌ڵام نازانێت که‌ مرۆڤی ئاسایی بیت یان دیندار زۆر شتی تر هه‌یه‌ حه‌رامه‌ و به‌ڵام هه‌موو ده‌یکه‌ین و به‌شدارین تیایدا. نمونه‌یه‌کی بچووک ده‌هێنمه‌وه‌ بۆ ئه‌م ووتاره‌ بۆئه‌وه‌ی تێروته‌سه‌لتر بێت به‌ڵام نمونه‌که‌ ڕاست و واقعی‌یه‌: من له‌ قوتابخانه‌یه‌کی سه‌ره‌تایی ووڵاتی سوید کار ده‌که‌م و مامۆستام، ئه‌و قوتابخانه‌یه‌ بریتی یه‌ له‌ منداڵی سویدی که‌ مه‌سیحین و منداڵی کوردو عاره‌ب و .. هتد، که‌ زۆربه‌یان موسوڵمانن. منداڵه‌ مه‌سیحی یه‌کان وه‌ک و خواردن هه‌موو شتێک که‌ له‌ قوتابخانه‌ هه‌بێ ده‌خۆن، درۆ که‌م ده‌که‌ن، شه‌ڕ له‌گه‌ڵ منداڵی تر زۆر به‌ ڕێژه‌یه‌کی که‌م ده‌که‌ن، زۆر له‌سه‌رخۆن . به‌ڵام منداڵه‌ موسوڵمانه‌کان هه‌موو ڕۆژێ بیانوویه‌ک له‌ خواردن ده‌گرن .. بۆ نمونه‌ هه‌ر که‌ گۆشت ببینن هه‌موو به‌یه‌که‌وه‌ لووتی خۆیان ده‌گرن و ده‌ڵێن: ( ئه‌و بۆنه‌ زۆر ناخۆشه‌ ئه‌وه‌ گۆشتی به‌رازه‌ ئێمه‌ ئه‌وه‌ ناخۆین .!. ) بۆ زانین ئه‌و ڕه‌فتاره‌ ناشرینه‌. منداڵی موسوڵمان هه‌میشه‌ کێشه‌ی هه‌یه‌ له‌گه‌ڵ هه‌موو شته‌کانی ده‌وروبه‌ری خۆیدا چ له‌ قوتابخانه‌و چ له‌ کۆڵانیش. زۆربه‌ی دایک و باوکه‌کان به‌یاسای سوید له‌یه‌ک جیابوونه‌ته‌وه‌ له‌به‌ر چه‌ند به‌رژه‌وه‌ندی یه‌ک به‌ڵام له‌ ڕاستیشدا جیا نه‌بوونه‌ته‌وه ‌و هه‌موو له‌ ماڵه‌وه‌ به‌یه‌که‌وه‌ن به‌ڵام منداڵه‌کانیان فێری درۆ ده‌که‌ن که‌ له‌ قوتابخانه‌ بڵێن‌ له‌ ماڵه‌وه‌ به‌یه‌که‌وه‌ نین و دایک و باوکیان ته‌ڵاق له‌ نێوانیاندا هه‌یه‌ و ئه‌مان له‌گه‌ڵ دایکیاندان و باوکیان جیایه‌و له‌ شوێنێکی تره‌ . ئه‌و دایکو باوکه‌ موسوڵمانانه‌ بیر له‌وه‌ ناکه‌نه‌وه‌ که‌ چه‌ند بۆ پاشه‌ڕۆژی منداڵه‌که‌یان خراپ و ترسناکه‌ منداڵ فێری درۆ بکه‌ن . ته‌نها فێری ئه‌وه‌یان ده‌که‌ن که‌ گۆشتی به‌راز حه‌رامه، به‌ڵام نازانن که‌ خۆیان ئه‌و هه‌موو فڕو فێڵه‌ له‌و ووڵاته‌‌ ده‌که‌ن ئه‌وه‌ش حه‌رامه‌و له‌ویش حه‌رامتر ئه‌وه‌یه‌ که‌ خوشکیان ده‌که‌ن به‌ژنی خۆیان و ژنی براو که‌س و کاریان ده‌که‌ن به‌ ژنی خۆیان بۆ ئه‌وه‌ی بیانهێنن بۆ سوید، بێئاگان له‌وه‌ی که‌له‌لای خوا ئه‌و کارانه‌ش وه‌ک و گۆشتی به‌راز حه‌رامه‌.‌ بۆیه‌ منداڵی موسوڵمان له‌ سوید به‌ڕێژه‌یه‌کی زۆر درۆ ده‌که‌ن، ووشه‌ی ناشرین و جنێودان به‌یه‌ک ده‌دن، شه‌ڕکردن و قسه‌ی ناشرین به‌ مامۆستا ده‌ڵێن، قسه‌کردن به‌منداڵه‌ سویدی یه‌کان که‌ موسوڵمان نین و به‌راز ده‌خۆن، به‌ده‌نگی به‌رز قسه‌کردن له‌ پۆلدا، نه‌چوونیان بۆ که‌نیسه‌ و به‌حه‌رام زانینی له‌ لایه‌ن دایک و باوکیانه‌وه‌ که‌ ئه‌ویش هه‌ر ماڵی خوایه‌ وه‌ک و مزگه‌وت. که‌ سه‌یری په‌ڕه‌و ژیانی خێزانی قوتابیان ده‌که‌یت ( فایل ) هه‌مووی داڕشتنی درۆ ده‌بینی ته‌نها بۆ تۆزێک به‌رژه‌وه‌ندی هێچ و بێ وواتا. به‌ڵام ئه‌وه‌ وواتای ئه‌وه‌ نی یه‌ که‌ هه‌موو بێگانه‌کان وایه‌و خراپن‌، به‌ڕێژه‌یه‌کی باش خه‌ڵکی باش له‌هه‌موو جیهاندا هه‌یه‌. به‌ڵام ئه‌وه‌ هه‌مووی به‌لایه‌ک ئه‌م فایله‌ به‌لایه‌ک که‌ خۆم خوێندمه‌وه‌و سه‌رم سوڕما : پیاوێکی کورد کچه‌که‌ی له‌لامان قوتابی‌یه‌، کابرا ئه‌ناسم و ئه‌مناسێ، کچه‌که‌شی منداڵێکه‌ ته‌مه‌ن نۆ ساڵ کاتێک که‌ فایلی قوتابخانه‌ی کچه‌که‌ هه‌ڵده‌ده‌مه‌وه‌ له‌ فایله‌کانی تر ترسناک و ڕه‌شترو ناحاڵی تره‌ که‌ نووسراوه‌ ئه‌م کچه‌ باوکی نی یه‌ ته‌نها دایکی هه‌یه‌، هه‌ر ئه‌و باوکه‌ ڕۆژێکیان خۆی باسی زیره‌کی و پاکی و لێهاتوویی ووڵاتی سودی ده‌کرد بۆمن که‌چی باشه‌ی ئه‌م ووڵاته‌ نه‌بوو به‌ ووانه‌ بۆ خۆی .. به‌ڕاستی تاکه‌ی درۆ له‌گه‌ڵ خۆماندا ده‌که‌ین .؟. ئه‌مه‌ چیرۆکه‌ و شتێکی نه‌ک سه‌یره‌ سه‌مه‌ره‌شه‌. که‌واته‌ ‌وواتای ئه‌وه‌یه‌‌ له‌ لیستی خێزانی ئه‌بێ دایک و باوکی منداڵ بنووسرێ، ئه‌گه‌ر جیابن ده‌نووسرێ ته‌ڵاق وواتای جیابوونه‌وه‌ به‌ سویدیش ده‌نووسرێ ( skild ) ئه‌گه‌ریش نا ناوی دایک و باوک سروشتی ده‌نوسرێ له‌لیستی خێزاندا. به‌ڵام ئه‌وه‌ی سه‌ری منی ئاوسان و ئه‌م ووتاره‌ی پێ نووسیم ئه‌م باوکه‌یه‌ که‌ هه‌یه‌و هه‌ر ئه‌و باوکه‌یه‌ که‌ نی یه‌. هه‌ر ئه‌و که‌سانه‌شی که‌ هه‌میشه‌ باسی حه‌رام و حه‌ڵاڵ ده‌که‌ن خۆیان پاره‌ی یارمه‌تی مانگانه‌ی سۆسیال وه‌رده‌گرن که‌ پاره‌ی کۆکراوه‌ی ووڵاته‌که‌یه‌ بریتی یه‌ له‌: باجی فرۆشتنی گۆشتی به‌رازو عاره‌ق و ویسکی و ڕه‌نج و هیلاک بوونی خه‌ڵکی ماندووی ئه‌م ووڵاته‌یه‌ وه‌ هه‌روه‌ها دیسکۆو شوێنه‌ نه‌شیاوه‌کانه‌. ئیتر باسی حه‌رام و حه‌ڵاڵی کام سیستم ده‌که‌ن که‌ هی خۆیان نی یه‌و فێڵیشی لێ ده‌که‌ن و بۆیان بکرێ هه‌مووی بار ده‌که‌ن بۆ خۆیان ده‌یکه‌ن به‌ کۆشک و ته‌لار له‌ ڕۆژهه‌ڵاتی ناوه‌ڕاست.

نووسینی: م . حه‌مید عه‌زیز
 سه‌ره‌وه‌. ده‌سپێک.

ئه‌م بابه‌ته‌ چاپ بکه‌!

   ئه‌م بابه‌ته‌ بۆ هاوڕێکه‌ت بنێره:

© www.giareng.com
All rights reserved 2005.