در
هفته گذشته هفته نامه های نيوفاکت (حقيقت نو) و گون (روز) در جمهوری آذربايجان
به دليل چاپ کاريکاتورهايی از رهبران و رئيس جمهور ايران تحت پيگرد قانونی قرار
گرفتند.دادستانی کل جمهوری آذربايجان اين دو هفته نامه را به برانگيختن عداوت
قومی و مذهبی و سوء استفاده از موقعيت حرفه ای متهم کرده است.آن گونه که
خبرگزاريهای جمهوری آذربايجان گزارش داداند، کيفرخواست دادستانی کل جمهوری
آذربايجان عليه اين دو نشريه بر اساس شکايت گروهی از مردم شهر سوم قائيت در
شمال باکو، پايتخت اين جمهوری تنظيم شده است.هفته نامه نيوفاکت در صفحه شانزده
شماره اين هفته خود که پنجشنبه گذشته (اول ژوئن) منتشر شده، ترجمه شعر "تهران و
تهرانی" از سروده های محمدحسين شهريار شاعر نامدار معاصر آذربايجانی را چاپ
کرده بوده که نوعی اعتراض به تحقير مردم نقاط مختلف ايران و از جمله آذربايجان
از طريق برخی لطيفه های فارسی است.در کنار ترجمه ترکی اين شعر، تصاوير خمينی
بنيانگذار جمهوری اسلامی، خامنه ای رهبر و محمود احمدی نژاد رئيس جمهور ايران
همراه با پرچم ايران و کاريکاتورهای دو الاغ چاپ شده بوده است.در پی انتشار اين
نشريه، دادستانی جمهوری آذربايجان عليه هفته نامه نيوفاکت پرونده کيفری تشکيل
داده و سردبير هفته نامه به اداره پليس احضار شده و از او خواسته شده است که
باکو را ترک نکند.هفته نامه گون نيز آن گونه که خبرنگاران در باکو می گويد به
دليل چاپ کاريکاتور رهبران ايران تحت پيگرد قانونی قرار گرفته است.چاپ تصاوير و
کاريکاتورهای رهبران ايران در اين دو نشريه آذربايجانی پس از آن صورت گرفته است
که چاپ کاريکاتوری در ضميمه جمعه های روزنامه ايران، ارگان خبرگزاری جمهوری
اسلامی تظاهرات اعتراض آميز گسترده ای در آذربايجان ايران در پی داشت.دولت
جمهوری آذربايجان هيچ واکنشی به نا آرامی در آذربايجان ايران نشان نداد و سفير
اين جمهوری در تهران علاوه بر اينکه هرگونه دخالت کشورش در نا آراميها را تکذيب
کرد، با تأکيد بر اينکه ايران، "وطن تاريخی آذريهاست" به ابراز تأسف از عملکرد
برخی از مطبوعات جمهوری آذربايجان در پوشش به نا آراميهای مناطق ترک نشين ايران
پرداخت. مطبوعات دولتی و طرفدار دولت جمهوری آذربايجان برخوردی احتياط آميز با
حوادث آذربايجان ايران داشتند اما اين حوادث در مطبوعات مستقل يا منتقد دولت
جمهوری آذربايجان در صدر قرار گرفت و پوشش گسترده ای به آنها داده شد که با
اظهار نظرهای تند بسياری از نويسندگان اين جمهوری عليه دولت ايران همراه بود.
در هفته گذشته علی خامنه ای، رهبر ايران، گفت کشورش به دنبال بمب هسته ای نيست اما اگر کسی امنيت ملی ايران را مورد تهديد قرار دهد، متوجه خشم ملت ايران خواهد شد. رهبر ايران در سخنرانی به مناسبت سالگرد درگذشت خمينی، بنيانگذار جمهوری اسلامی ايران، آمريکا را شديدا مورد انتقاد قرار داد و آن را منفورترين کشور جهان خواند. خامنه ای گفت اينکه گفته شود ايران قصد دارد بمب هسته ای توليد کند، دروغ محض است. وی گفت بمب اتمی بر خلاف اصول اسلامی است و ايران نيز چنين هدفی ندارد. رهبر ايران همچنين گفت ايران دست به جنگ نخواهد زد و با هيچ دولتی سر جنگ ندارد. اما وی در عين حال هشدار داد که هر گونه اقدام اشتباه توسط آمريکا در مورد ايران، تامين انرژی از منطقه را با خطر جدی روبرو خواهد کرد. خامنه ای خطاب به آمريکا گفت: "شما هرگز قادر نيستيد امنيت انرژی را در منطقه تامين كنيد." رهبر ايران تاكيد كرد: "ما به آرمانها و منافع ملی خود پايبنديم و كسی كه منافع ملی ما را تهديد كند، تيزی خشم ملت ايران را خواهد ديد." رهبر ايران وفاق بين المللی در مورد برنامه هسته ای کشورش را زير سوال برد و گفت اين يک دروغ بزرگ از سوی آمريکايی ها و متحدين آنهاست زيرا کشورهای عضو جنبش عدم تعهد و ديگر کشورهای مستقل در اين مورد از ايران حمايت می کنند. خامنه ای در سخنرانی خود آمريکا را مورد حمله شديد قرار داد و گفت:" وقتی دولت شما زندان هايی چون گوانتانامو و ابوغريب دارد، چطور جرات می کنيد راجع به حقوق بشر و مبارزه با تروريسم صحبت کنيد؟" رهبر ايران ضمن مقايسه دولت های آمريکا و ايران گفت دولت محمود احمدی نژاد، رييس جمهوری ايران، يکی از محبوب ترين دولت ها طی صد سال گذشته است و مردم سراسر جهان از آن حمايت می کنند.
در هفته گذشته روزنامه واشنگتن تايمز از فرار سرمايه های مردم ايران از اين کشور در پی افزايش تنش های هسته ای خبر داد.به نوشته اين روزنامه آمريکايی، نگرانی از اعمال تحريم های بين المللی عليه ایران باعث شده است که از زمان انتخاب محمود احمدی نژاد به رياست جمهوری اسلامی ايران، بيش از ۲۰۰ ميليارد دلار از اين کشور خارج شود.بر اساس اين گزارش بسياری از مردم نقدينگی خود را به طلا تبديل کرده اند و در حالی که بازار های مالی منطقه رو به رشد هستند، بورس تهران در يک سال گذشته ۲۰ درصد از ارزش خود را از دست داده است.اتحاديه اروپا هفته پيش به نمايندگی از جانب پنج عضو دائم شورای امنيت و آلمان (گروه ۱+۵ )مجموعه ای از مشوق ها و تنبيه ها را به ايران ارائه داد تا اين کشور برنامه غنی سازی خود را به حال تعليق در آورد.ايران بر غير نظامی بودن برنامه هسته ای خود تاکيد دارد و می گويد غنی سازی اتمی حق مسلم اين کشور است و آن را به حال تعليق در نخواهد آورد. اما، به نوشته واشنگتن تايمز خيلی از ايرانی ها نگران اعمال تحريم های اقتصادی در صورت ادامه روند کنونی هستند.به گفته اين روزنامه بانک های اروپايی روابط مالی خود را با بانک های ايرانی محدود کرده اند و دولت ايران هم به خاطر نگرانی های موجود حساب های بانکی خود را در اروپا به کشورهای ديگر منتقل کرده است.واشنگتن تايمز به نقل از يک مشاور بخش انرژی در تهران می نويسد که نگرانی از اعمال تحريم های اقتصادی باعث کاهش فعاليت های بخش خصوصی شده و خود او هم در ۶ ماه گذشته ۴۰ تن از کارکنانش را به همين علت اخراج کرده است.در همين حال، تورم ۱۲ درصدی و نگرانی های موجود باعث شده تا بهای آرد و روغن از ابتدای امسال در ايران افزايش يابد. واشنگتن تايمز در پايان گزارش خود نوشت تعدادی از ايرانی ها با اشاره به تحريم های اقتصادی عليه اين کشور در دهه هشتاد ميلادی، می گويند تهديد به تحريم نقشی در عزم اين کشور برای به دست آوردن فناوری هسته ای نخواهد داشت.اما، به گزارش اين روزنامه اقليتی خاموش از ايرانی ها با مسلم دانستن حق دسترسی به فناوری هسته ای، نگران بهايی هستند که برای توسعه اتمی کشورشان پرداخت خواهد شد.
در هفته گذشته ايران نسبت به ابراز نگرانی کشورهای عضو شورای همکاری خليج فارس در باره برنامه هسته ای اين کشور و اختلاف ارضی بر سر جزاير سه گانه خليج فارس پاسخ داد.روز دوشنبه، 5 ژوئن، حميدرضا آصفی، سخنگوی وزارت خارجه جمهوری اسلامی، با صدور بيانيه ای ابراز نگرانی وزيران خارجه کشورهای عضو شورا در مورد آلودگی زيست محيطی برنامه هسته ای ايران را بی مورد دانست.به گزارش خبرگزاری دولتی ايران - ايرنا - در اين بيانيه آمده بود "جای تعجب است که اين کشورها از نيروگاهی که هنوز آغاز به کار ننموده و سوخت هسته ای به آن تزريق نشده است ابراز نگرانی می کنند."وزيران خارجه کشورهای عضو شورای همکاری در بيانيه پايانی نود و نهمين نشست خود در رياض، پايتخت عربستان، ضمن ابراز نگرانی نسبت به احتمال نشت مواد راديو اکتيو از نيروگاه هسته ای ايران گفته بودند که تاسيسات هسته ای بوشهر منطقه را در معرض خطر يک ضايعه انسانی قرار داده است.در بيانيه سخنگوی وزارت خارجه آمده است که ابراز نگرانی نسبت به احتمال آلودگی، به گفته وی، نوعی توهم و پيش داوری محسوب می شود.در ماه های اخير، مقامات ارشد جمهوری اسلامی، از جمله محمود احمدی نژاد، رييس جمهوری، اکبر هاشمی رفسنجانی، رييس مجمع تشخيص مصلحت نظام و علی لاريجانی، دبير شورای عالی امنيت ملی و سرپرست مذاکرات هسته ای ايران به تعدادی از کشورها حاشيه خليج فارس سفر و با مقامات اين کشورها در مورد برنامه هسته ای ايران گفتگو کرده اند.
در هفته گذشته اکبر گنجی، روزنامه نگار سرشناس و ناراضی ايرانی، جايزه قلم طلايی را به عنوان روزنامه نگار برگزيده سال 2006 در مراسمی در کاخ کرملين در مسکو پايتخت روسيه دريافت کرد.گنجی برای دريافت دو جايزه و ارايه چند سخنرانی در روسيه، ايتاليا و آمريکا از ايران خارج شده است.اين جايزه از سوی انجمن جهانی روزنامه نگاران به آقای گنجی اهدا شده است. گنجی در بخشی از سخنان خود به مناسبت دريافت اين جايزه گفت: "فکر می کنم که اين جايزه در واقع حق كسانی است كه در راه دفاع از آزادی و حقوق بشر در پی اتفاقات موسوم به 'قتلهای زنجيرهای' جان خود را از دست دادند. اين جايزه حق زندانيانی است كه در تابستان ١٣٦٧ و در زمانی که دوران محکوميت خود را می گذراندند در زندانهای سراسر كشور اعدام شدند. اين جايزه حق افرادی است كه در راه اطلاع رسانی، روزنامهنگاری و دفاع از آزادانديشی ترور و فلج شدند."او افزود: "اين جايزه حق كليه دگرانديشانی است كه طی سالهای گذشته زندانی و از حقوق اجتماعی محروم شدند. اين جايزه بايد به افرادی تعلق گيرد كه فقط به خاطر دگرانديشی و زندگی متفاوت مجبور به مهاجرت از كشور شدند و از حق خود برای بازگشت به کشور محروم شده اند، و راهی ندارند بجز زندگی در تبعيد."مراسم اهدای قلم طلايی آزادی، هر سال در يک کشور برگزار می شود.گنجی، اواخر اسفند ماه سال گذشته، پس از شش سال از زندان آزاد شد. او در آخرين ماه های بازداشت خود، دست به اعتصاب غذايی طولانی زد و به صراحت، آيت الله علی خامنه ای، رهبر جمهوری اسلامی را مورد انتقاد قرار داد و خواستار کناره گيری وی از قدرت شد.وی سال 1379، پس از بازگشت از کنفرانس برلين، و به دليل اظهارات و ابراز ديدگاه هايش بازداشت و زندانی شد. اما بازداشت و زندان، نه تنها موجب نشد که آقای گنجی از شدت انتقادهايش بکاهد، بلکه در عمل دايره انتقادها و اعتراضات خود را بيش از پيش گسترش داد.
در هفته گذشته خاویر سولانا، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا پس از تسلیم پیشنهادهای 5 کشور عضو دایمی شورای امنیت و آلمان به مقام های مسئول ایرانی، روز چهارشنبه 7 ژوئن با آنگلا مرکل، صدر اعظم آلمان دیدارکرد. سولانا در این دیدار صدر اعظم آلمان را در جریان گفت وگوهای خود در تهران قرار داد.به گفته سخنگوی دولت آلمان، سولانا در دیدار با مرکل از نتیجه سفر خود به تهران اظهار رضایت کرد و گفت نشانه ای در دست نیست که دولت ایران پیشنهادها را رد کند و در تهران تاکیده شده که مجموعه مشوق ها به دقت مورد بررسی قرار خواهد گرفت.مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا همچنین اظهار امیدواری کرد که بررسی این پیشنهادها از سوی ایران منجر به بازگشت این کشور به پای میز مذاکره شود. وی، روز سه شنبه، 6 ژوئن پس از تسلیم مجموعه مشوق های اتحادیه اروپا به دبیر شورای امنیت ملی ایران و گفت وگو با مقام های آن کشور وارد برلین شد و ابتدا با فرانک والتر اشتاین مایر وزیر امور خارجه آلمان دیدار کرد. در همین حال، فرانک والتر اشتاین مایر وزیر امور خارجه المان، ماموریت آقای سولانا را در تهران " یک گام نخستین و مهم نامید که پس از ماه ها سکوت و وقفه در گفت وگو با تهران برداشته شد" و افزود:" خدا را شکرکه اکنون جو مناسبی برای انجام گفت وگوهای محرمانه به وجود آمده است."وزیر امور خارجه آلمان در مصاحبه با شبکه دوم تلویزیون این کشور اظهار داشت که او هنوز نمی تواند جزئیات را فاش کند، ولی این پیشنهادها به ایران امکان می دهد تا با غرب وارد دوره ای از همکاری های اقتصادی، علمی، فرهنگی و سیاسی شود.اشتاین مایر، در عین حال با اشاره به اينکه بعيد به نظر می رسد که رهبران جمهوری اسلامی به سرعت به پيشنهادی سه کشور اروپايی پاسخ دهند، افزود:"احتمالا آقای سولانا سفرهای دیگری را به تهران در پیش خواهد داشت و همه ما با این تلاش ها موافق هستیم."
در هفته گذشته مقامات آمريکايی نسبت به واکنش اوليه جمهوری اسلامی نسبت به پيشنهادهای بين المللی برای حل بحران هسته ای ايران ابراز دلگرمی کرند.جورج بوش، رييس جمهوری آمريکا، گفت که واکنش اوليه ايران به پيشنهادهای بين المللی گامی مثبت به نظر می رسد و سخنگوی دفتر رياست جمهوری ايالات متحده نيز اظهار داشت که دولت آمريکا از اينکه ايران پيشنهادهای 1 + 5 را جدی گرفته دلگرم شده است.بوش در عين حال گفته است که تنها با گذشت زمان می توان تشخيص داد که آيا دولت ايران در واکنش خود جدی است يا نه.وی تاکيد کرد که ايالات متحده مايل به حل بحران کنونی از راه های ديپلماتيک است و افزوده است "حق انتخاب با خود آنان است. من گفته ام که اگر آنان مايل باشند غنی سازی را به حالت تعليق در آورند، ايالات متحده با آنان سر ميز مذاکره می نشيند."اظهارات بوش پس از ديدار خاوير سولانا، مسئول سياست خارجی اتحاديه اروپا، با مقامات ايرانی انتشار می يابد.
در هفته گذشته در حالی که رئيس جمهور آمريکا، برخورد ايران را با پيشنهادی که اخيراً به منظور به تعليق درآوردن غنی سازی اورانيوم به اين کشور شده، "دلگرم کننده" يافته، وزيرخارجه آلمان نسبت به "خوش بينی بيش از حد" در مقابل ايران هشدار داد.اعضای دائم شورای امنيت سازمان ملل متحد و آلمان پيشنهادهايی به ايران داده اند تا ايران در مقابل، برنامه غنی سازی اورانيوم را به حال تعليق در آورد.اين پيشنهادها روز سه شنبه ششم ژوئن (شانزدهم خرداد) طی سفر خاوير سولانا مسئول سياست خارجی اتحاديه اروپا به تهران مطرح شد و مقامهای ايرانی گفتگوی دوساعته خود با وی را سازنده توصيف کردند.منوچهر متکی، وزير امورخارجه ايران گفت که پيشنهادهايی که خاوير سولانا مطرح کرده، بدقت بررسی خواهد شد و پاسخ آنها در فرصتی که لازم است داده خواهد داد.وی مشخص نکرد که فرصت لازم برای بررسی و پاسخ دادن به اين پيشنهادها چقدر است اما فرانک والتر اشتاين ماير وزيرخارجه آلمان در گفتگو با شبکه اول تلويزيون آلمان (آ. ار. د) گفته انتظار دارد ايران تا پايان ماه ژوئن (نهم تير) که قرار است وزيران خارجه هشت کشور بزرگ صنعتی جهان در مسکو، پايتخت روسيه گردهم می آيند پاسخ خود را مشخص کند.او همچنين به ايران هشدار داد که مذاکره بر سر پيشنهادهای مطروحه را "زيادی طول ندهد" و گفته: "نبايد با جلو و عقب رفتنهای پشت سر هم، وقت تلف کنيم".آنگلا مرکل، صدراعظم آلمان نيز پيش از آنکه با خاوير سولانا در پی بازگشت او از سفر به تهران به گفتگو بنشيند به خبرنگاران گفت که ايران برای اينکه سر ميز مذاکره بازگردد بايد پيش از هرچيز غنی سازی اورانيوم را متوقف کند".هنوز هيچ گزارش رسمی و تأييد شده ای در مورد محتوای اين امتيازها منتشر نشده و تنها منبع معتبری که از اين امتيازات سخن گفته، سعيد حسامی، مديرعامل هواپيمايی جمهوری اسلامی است.حسامی که برای شرکت در همايش ساليانه اتحاديه بين المللی حمل و نقل هوائی (ياتا) در فرانسه به سرمی برد طی گفتگو با خبرنگاران در پاريس گفته به صورت غيررسمی به او خبر داده شده که بخشی از امتيازات پيشنهادی به ايران، فروش هواپيماهای مسافربری ايرباس و قطعات يدکی هواپماهای مسافربری بوئينگ به ايران است.طی 26 سال گذشته، شرکتهای ايرباس و بوئينگ که به ترتيب در فرانسه و آمريکا مستقرند، به علت تحريم آمريکا حاضر به فروش هواپيما يا قطعات آن به ايران نبوده اند و مقامات ايرانی می گويند علت عمده سوانح هوائی در ايران، فرسوده بودن هواپيما و عدم امکان نوسازی ناوگان هوائی ايران به دليل تحريم آمريکاست.در همين حال، سرگئی لاوروف، وزيرخارجه روسيه نيز بار ديگر بر موضع کشورش در مخالفت با تحريم ايران تأکيد ورزيد و طی سخنرانی در مجلس سفلای قانونگذاری روسيه (دوما) گفته است موافقت با تحريم ايران منوط به اين است که اين کشور تعهدات خود به پيمان بين المللی منع گسترش جنگ افزارهای اتمی را نقض کند.لاوروف همچنين گفت که در حال حاضر در شورای امنيت سازمان ملل متحد که کشورش عضو دائم آن است، موضوع تحريم ايران مطرح نيست.استفاده از ابزار تحريم عليه ايران برای واداشتن اين کشور به محدود ساختن فعاليت اتمی يکی از محورهای عمده اختلاف روسيه و چين با ديگر اعضای شورای امنيت است.
و سرانجام اینکه در هفته گذشته چند نهاد و تشکل روحانی در قم، آنچه را اغتشاش و ايجاد اختلال در سخنرانی اکبر هاشمی رفسنجانی، رييس مجمع تشخيص مصلحت نظام خواندند، محکوم کرده و خواستار شناسايی و برخورد قاطعانه با عوامل آن شدند.جامعه مدرسين، شورای عالی و مديريت حوزه علميه قم با صدور بيانيه مشتركی با محکوم کردن اين حادثه، خواستار حفظ وحدت ميان کليه نيروهای انقلابی شده و اعلام كردند:" ايجاد تشنج در سخنرانی اکبر هاشمی رفسنجانی حركت زشتی بود كه موجب خشنودی دشمنان انقلاب و تفرقه آفرينان گرديد."در بيانيه اين سه تشکل که به جناح محافظه کار نزديک هستند، گفته شد:"درشرايط كنونی كه ايران اسلامی به وحدت و آرامش نياز دارد، هرگونه تلاش كه موجب دودستگی و اختلاف در بين مردم شود خلاف نظر مقام معظم رهبری و مصالح كشور و خدمت به دشمنان نظام مقدس جمهوری اسلامی است."در همين حال، مجمع مدرسين و محققين حوزه علميه قم نيز که عمدتا به نيروهای اصلاح طلب جمهوری اسلامی نزديک است، با انتشار بيانيه جداگانه، ضمن محکوم کردن ايجاد اغتشاش در سخنرانی روز دوشنبه اکبر هاشمی رفسنجانی، از مقام های قضايی خواست که با شناسايی عوامل پشت پرده، ريشه جريان ها را برای هميشه بخشکانند.به گفته اين مجمع، "اين واقعه اعلام خطری است كه می خواهند در انتخابات خبرگان رهبری چهره های سابقه دار انقلاب را ملكوک كنند و جلو چهره های برجسته انقلاب را در خبرگان بگيرند." صبح روز دوشنبه گذشته، 15 خرداد، در جريان سخنرانی اکبر هاشمی رفسنجانی، عده ای با فرياد زدن و سر دادن شعار کوشيدند مانع ادامه اين سخنرانی شوند که به طور مستقيم از شبکه سراسری راديو و تلويزيون جمهوری اسلامی پخش می شد.به دنبال اين رويداد، مقامات مسئول در قم از بازداشت چند تن از معترضان خبر دادند و در پی آن، گروه ها و چهره های مذهبی و سياسی ايجاد اختلال در سخنرانی اکبر هاشمی رفسنجانی را محکوم کردند.به گفته معاون سياسی امنيتی استانداری قم، در جريان حادثه تشنج در مراسم 15 خرداد قم پنج نفر دستگير و برای بررسی تحويل دادگاه ويژه روحانيت قم شدند.وی گفت هر پنج نفر طلبه هستند، اما تا کنون هيچ ارتباطی ميان آنان و موسسه امام خمينی، متعلق به آيت الله محمد تقی مصباح يزدی، به اثبات نرسيده است.پيشتر برخی گروه های سياسی و سايت های اينترنتی در ايران، عاملان ايجاد اختلال در سخنرانی رييس مجمع تشخيص مصلحت نظام را از شاگردان آيت الله مصباح يزدی معرفی کرده و دليل چنين اقدامی را تلاش برای حذف آقای رفسنجانی از انتخابات مجلس خبرگان رهبری عنوان کرده بودند.با وجود اين، هنوز هيچ گزارش رسمی درباره ماهيت و دلايل اعتراض بازداشت شدگان منتشر نشده است.
